Mùa ngóng nước

“Hộ nghèo, cận nghèo có thể xóa trắng nhờ nhiều phương thức sản xuất, nhưng tình trạng thiếu nước sinh hoạt nhiều năm nay là đành phải “bó tay”. Chính quyền địa phương cho đến các nhà hảo tâm cũng hỗ trợ cho khoan giếng nước nhưng không phải chỗ nào nước khoan lên cũng có thể sử dụng được. Phèn mặn đã đành, có hộ bơm nước lên lại còn có mùi hôi nên bao lâu nay, hơn 50% hộ dân trong ấp đều trông chờ nước sạch. Nhất là hạn hán như năm nay, bà con lại càng ngóng nước, chờ mưa”, ông Phan Thanh Trung, Trưởng ban Nhân dân Ấp 12, xã Khánh Thuận, huyện U Minh trăn trở.

Thiếu nước sinh hoạt trầm trọng 

Khánh Thuận là một trong những địa phương thiếu nước sạch sinh hoạt nhất ở huyện U Minh, với hơn 325 hộ. Thực trạng này đã kéo dài nhiều năm nay, nhất là vào mùa nắng hạn. Mùa hạn năm nay thực sự khiến người dân không khỏi lo lắng, khi các con sông, ao đã gần như cạn nước mà còn gần 2 tháng nữa mới có thể có mưa. Chung với nỗi lo ấy, con sông tuyến 7 Kinh cầu chữ Y là nguồn nước sinh hoạt cho nhiều hộ dân ở 3 ấp: 11, 12, 13 cũng đang dần cạn nước mà nửa tháng nay lại còn nhiễm mặn. Ông Trung chỉ biết thở dài vì thương dân không có nước sinh hoạt, phải tận dụng nước sông để tắm, giặt, mà nay lại sắp không có nước để sử dụng. Ấp 12, xã Khánh Thuận có 102 hộ dân nhưng hiện còn khoảng 80 hộ đang sinh sống, số còn lại cho thuê đất, thuê rừng đi nơi khác làm ăn. 

Trong cái nắng gay gắt tháng 3, dọc theo những tuyến đường là những ao, đìa cạn nước, dù người dân nơi đây đã chịu khó đào sâu thêm. Ông Trung dẫn chúng tôi đến nhà anh Trịnh Trọng Tâm, một trong những hộ khoan được mạch nước có thể sinh hoạt được. Thế nhưng nước cũng không ngọt lành mà vẫn bị nhiễm phèn. Gia đình anh Tâm là một trong những hộ khá giả trong vùng, có thể mua đồ trữ nước; trong đó nước mưa sẽ được phục vụ cho ăn uống, còn mạch nước khoan sẽ để lóng phèn dành cho tắm giặt. Nhưng với mùa khô năm nay, lượng nước mưa trữ được của gia đình cũng gần như hết sạch, phải đi đổi nước ngọt để ăn uống. Nước phèn mặn cũng ngày càng nặng nề hơn. Anh Tâm chia sẻ: “Năm nào cũng cố gắng khoan cây nước mới, hy vọng tìm được mạch nước ngọt, nhưng tất cả đều bị phèn, mặn. Xài riết chắc là quen rồi nên cũng không ngứa ngáy gì, chứ khách đến nhà một hai hôm là bị ngứa và nổi mẩn đỏ ngay, không chịu được. Thau, xô thì lúc nào cũng đóng phèn. Còn chén ăn cơm thì 1 - 2 tháng phải thay một lần vì đóng phèn ghê lắm”.

Gia đình anh Tâm vậy đã là may mắn so với nhiều hộ trong ấp, vì có hộ còn không khoan được giếng nước, toàn bộ nước sinh hoạt phải lấy ở con kinh trước nhà, nước nhiễm phèn mặn, có đem lên để lóng phèn cũng không hết nổi. Khó khăn chồng chất khi khô hạn, nước sông dần cạn kiệt.

Thiếu nhân công lao động, việc khiêng vác chuối gặp rất nhiều khó khăn.Thiếu nhân công lao động, việc khiêng vác chuối gặp rất nhiều khó khăn.

Thiệt hại nặng về kinh tế

Mùa khô là mùa khó khăn của bà con sống trên lâm phần. Họ không chỉ ngày đêm túc trực giữ rừng, mà còn gồng mình với hạn mặn. Nỗi lo thiếu nước cứ chồng chất lên nhau, từ lo thiếu nước giữ rừng, thiếu nước phục vụ cho sản xuất và thiếu cả nước sinh hoạt. Mùa khô năm nay gay gắt hơn, những hộ trồng chuối ở U Minh lại căng mình… cõng chuối. Trước kia, người dân thu hoạch, vận chuyển chuối, bắp chuối bằng xuồng theo các kênh rạch nhỏ. Nhưng hiện nay, tất cả kênh rạch đã cạn nước. Nhiều hộ cố gắng khuân vác, nhưng do diện tích quá lớn, tốn quá nhiều công nên cũng không thu hoạch được nhiều. Nhiều hộ chọn cách bơm nước vào kênh, rạch để có thể di chuyển, nhưng trừ tiền xăng, dầu cũng không còn lời được bao nhiêu. Thực tế hiện nay là tuyến kênh chính - mạch sống của rừng tràm trên địa bàn xã Khánh Thuận cũng không còn được bao nhiêu nước.

Hiện nay, giá mỗi nải chuối, bắp chuối từ 6 - 8 ngàn đồng, nhưng người dân lại không thể thu hoạch. Ông Trần Văn Yếu (Ấp 12), có 9ha đất canh tác, 7ha trồng rừng, còn lại 2ha trồng chuối, ông chia sẻ: “Muốn bơm cho đủ nước vô rạch để có thể di chuyển xuồng được là hết cả đêm. Xăng dầu xong là hết lời luôn. Mà vác thì vác không nổi, thuê người thì cũng hết lời. Hồi đó giờ chưa có tình cảnh này, tại năm nay hạn nặng quá. Nước chứa trong nhà cũng chỉ đủ sinh hoạt, còn ăn uống phải đi đổi từng thùng”.

Ông Phan Thanh Trung cho biết thêm: “Bây giờ hầu hết bà con phải đổi nước ngọt để uống, một bình 12 ngàn đồng dùng cũng chỉ 1 - 2 ngày. Còn nước sinh hoạt thì bó tay rồi, phải chịu thôi. Bà con trồng chuối còn lo lắng hơn, được giá mà không thu hoạch để bán được, chỉ thu hoạch được khoảng 30%. Khổ đủ đường vì hạn”.

Ấp 14 có tổ hợp tác trồng màu của chị em phụ nữ, nhưng vì ảnh hưởng của hạn mặn mà vụ màu trái mùa năm nay cũng không trồng được, đất bỏ hoang. Nếu trước đây người dân sống dưới tán rừng có thêm thu nhập và “đổi đời” nhờ vào cách lấy ngắn nuôi dài thì hiện tại, thời tiết khắc nghiệt lại một lần nữa đưa họ về điểm xuất phát, phải đối đầu với những khó khăn, thiếu thốn.

Tính đến nay, toàn huyện U Minh có khoảng 1.700 hộ dân đang thiếu và gặp khó khăn về nước sinh hoạt, trong đó: Xã Khánh An có hơn 275 hộ; xã Khánh Hòa hơn 340 hộ; xã Khánh Thuận hơn 325 hộ, xã Nguyễn Phích hơn 270 hộ…
Ý kiến bạn đọc
    • Báo ảnh - Cơ quan thuộc Ủy ban Nhân dân tỉnh - Tiếng nói của Nhân dân Cà Mau
      Giấy phép số 55/GP-TTĐT cấp ngày 18/3/2011
    • Tổng biên tập: Lê Nguyễn
    • Tòa soạn và trị sự: Số 57AB Phan Đình Phùng - TP. Cà Mau - Cà Mau
    • Điện thoại: +84 (290) 3822062/ 3822065/ 3831925
    • Fax: +84 (290) 3822060
    • Email: bientapdatmui@yahoo.com.vn