Bứt phá và rào cản từ “nghị quyết tam nông”

Kỳ 2: Khoa học đi trước, nông dân tiếp bước sáng tạo Mười năm qua, tuy còn nhiều khó khăn, nhưng với nỗ lực, quyết tâm của cả hệ thống chính trị và các tầng lớp nhân dân, Nghị quyết Trung ương 7 về “tam nông” với nhiều chính sách đồng bộ, nguồn lực tương xứng là đòn bẩy đưa nông nghiệp tỉnh phát triển theo hướng hiện đại. Từ đó khơi dậy tinh thần học tập, lao động, sáng tạo trong nhân dân, nhất là việc ứng dụng tiến bộ khoa học - kỹ thuật vào sản xuất, giúp nông dân nâng cao năng suất hiệu quả canh tác, vươn lên làm giàu, có điều kiện đóng góp xây dựng hạ tầng, làm sáng đẹp thêm diện mạo vùng nông thôn.

Khoa học - kỹ thuật theo nông dân ra đồng

Bên cạnh những nghiên cứu khoa học để phát triển công nghiệp, dịch vụ, trong những năm qua, từ kết quả nghiên cứu khoa học và công nghệ (KH&CN)đã giúp nhiều nông dân ở các vùng quê trong tỉnh đổi đời…

Điển hình như mô hình “Canh tác lúa thông minh” giờ đây không còn xa lạ với bà con ở ấp Rạch Bào và Ấp 19/5 (xã Khánh Bình, huyện Trần Văn Thời). Hiệu quả mô hình mang lại làm bà con nơi đây gắn bó hơn với đồng ruộng. Ví von như ông Lê Văn Hơn, Tổ trưởng Tổ hợp tác ấp Rạch Bào, là “ghiền” ra thăm đồng như phải ăn cơm ngày 2 bữa sáng, chiều.

Ông Nguyễn Văn Rô vận hành thử nghiệm chiếc máy cày, trục dưới ruộng lúa ngập nước tại xã Thạnh Phú (huyện Cái Nước).

Ông Hơn cho biết: “Năm 2016, mô hình canh tác lúa thông minh được triển khai thử nghiệm trên địa bàn ấp Rạch Bào và Ấp 19/5, quy mô 2,5ha, với 5 hộ tham gia. Nông dân được các nhà khoa học tập huấn, hướng dẫn kỹ thuật canh tác, áp dụng giảm lượng giống (80kg/ha, so với truyền thống 150 - 170kg/ha) và giảm phân bón theo nhu cầu cây lúa. Sau hơn 3 tháng triển khai, mô hình mang lại hiệu quả khá bất ngờ, đạt năng suất bình quân 6,1 tấn/ha, so với ruộng lúa đại trà 5 - 5,5 tấn/ha. Thấy hiệu quả, bà con làm theo và nhân rộng đến nay”.

Năm 2017, Trung tâm Khuyến nông tỉnh tiếp tục triển khai mô hình lúa thông minh vào vụ lúa hè thu tại ấp Tân Thuộc (xã An Xuyên, TP. Cà Mau), đạt 6,3 tấn/ha và Ấp 9 (xã Tân Lộc Bắc, huyện Thới Bình), đạt 7,3 tấn/ha; hiện nay đang được tiếp tục nhân rộng hiệu quả ở một số địa phương trong tỉnh.

Cùng với cây lúa, việc áp dụng khoa học - kỹ thuật vào quy trình nuôi tôm, đặc biệt là mô hình nuôi tôm siêu thâm canh đã và đang là mô hình “hot” tại nhiều địa phương hiện nay. Ông Trần Văn Út (ấp Nam Chánh, xã Tân Dân, huyện Đầm Dơi) cho biết: “Nhờ được chuyển giao khoa học - kỹ thuật, áp dụng phương pháp nuôi khép kín; kiểm soát được lượng thức ăn, bệnh trên tôm, rủi ro thấp, năng suất tôm siêu thâm canh đạt bình quân 40 - 50 tấn/ha/vụ nuôi, đạt tỷ lệ cao gấp 2 - 3 lần so với phương pháp nuôi ao đất trước đây. Nếu giá cả đầu ra ổn định, người nông dân sẽ thu về lợi nhuận cao”.

Ông Phạm Tấn Thanh, Giám đốc Sở KH&CN tỉnh: “Những năm qua, công tác đưa thông tin KH&CN về cơ sở và công tác đầu tư tiềm lực KH&CN trên địa bàn tỉnh được thực hiện nghiêm túc và có hiệu quả. Nhiều dự án ứng dụng KH&CN cấp tỉnh, huyện được xét duyệt, triển khai thực hiện, sau nghiệm thu được đánh giá cao và nhân rộng… Từ đó, góp phần chuyển giao KH&CN và nâng cao hiệu quả trong sản xuất, thu nhập cho nông dân. Kết quả từ năm 2008 đến nay, toàn tỉnh đã triển khai thực hiện 354 đề tài, dự án; trong đó có hơn 50% đề tài, dự án thuộc lĩnh vực khoa học nông nghiệp. Đến nay đã nghiệm thu được 118 đề tài, dự án cấp tỉnh. Hiện tỉnh đã làm chủ được quy trình sản xuất cua giống, tôm sú giống, một số loài thủy sản nước ngọt và chủ động cung cấp được trên 50% nhu cầu tôm sú giống cho toàn tỉnh. Việc ứng dụng các giống được phục tráng, giống năng suất chất lượng cao vào sản xuất, đã góp phần tăng năng suất lúa toàn tỉnh lên đến 10 - 15% so với năm 2008”.

Mô hình trồng hoa kiểng của thương binh 4/4 Đoàn Văn Dũng (người đi đầu, ấp Tân Phú, xã Tân Dân, huyện Đầm Dơi).

Nông dân sáng tạo, nông thôn bừng sáng

Cùng với “nghị quyết tam nông”, đã lan tỏa sâu rộng các phong trào thi đua “Nông dân sản xuất kinh doanh giỏi, đoàn kết giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững” gắn với phong trào “Cà Mau chung sức xây dựng nông thôn mới (NTM)”. Cũng từ đó, xuất hiện nhiều kỹ sư miệt vườn sáng tạo ra nhiều mô hình vừa góp phần làm sáng đẹp các vùng quê, vừa là những phương tiện hữu ích phục vụ sản xuất, sinh hoạt thiết thực, hiệu quả.

Cuối năm 2017, tháp tùng cùng đoàn kiểm tra, chấm điểm thi đua “Mô hình NTM: Sáng - xanh - sạch - đẹp” tại một số xã trên địa bàn huyện Đầm Dơi, do Phòng Văn hóa huyện, phối hợp với một số đơn vị liên quan tổ chức, chúng tôi được biết, mỗi xã trên địa bàn huyện chọn từ 1 - 2 mô hình tiêu biểu thi đua với các xã còn lại, nên hầu hết các mô hình không chỉ tạo không gian đẹp mắt, diện mạo đẹp cho vùng quê mà còn góp phần mang lại thu nhập đáng kể cho bà con. Điển hình như mô hình trồng hoa kiểng của thương binh 4/4 Đoàn Văn Dũng (ấp Tân Phú, xã Tân Dân, huyện Đầm Dơi). Ngoài thu nhập trên 300 triệu đồng/năm từ vuông tôm, tận dụng diện tích sân vườn, đất ven lộ, ông Dũng trồng khoảng 15 giống hoa kiểng các loại, tất cả được ông bố trí, cắt tỉa đẹp mắt, mô hình này còn mang lại nguồn thu nhập thêm cho gia đình ông khoảng 120 triệu đồng/năm.

Với ông Nguyễn Văn Rô (ấp Giá Ngự, xã Đông Hưng, huyện Cái Nước), một trong những điển hình tiên tiến của tỉnh vinh dự được chọn tham dự lễ Kỷ niệm 70 năm Ngày Hồ Chí Minh ra “Lời kêu gọi thi đua ái quốc”, được tổ chức tại Hà Nội vào tháng 6 vừa qua. Xuất thân từ một thợ sửa máy nổ, đồng thời có đất vuông canh tác tại địa phương, nên ông Rô nhận thấy nhu cầu sử dụng cơ giới phù hợp để cải tạo đất vuông, cải tạo vùng đất ngập nước sản xuất vụ lúa trên đất nuôi tôm của người dân trong tỉnh là rất lớn. Tận dụng các thiết bị máy nổ, máy cày hư trong quá trình sửa chữa, sau nhiều lần thất bại, ông Rô nghiên cứu, sáng chế thành công máy cày 2 trong 1, vừa cày vừa trục được trên mặt ruộng, vuông ngập nước.

Tính đến nay, ông Rô đã tái chế và xuất bán ra thị trường trên 200 máy, giá từ 10 - 15 triệu đồng/máy. Ngày gặp ông Rô với chiếc máy cày tự chế mà ông cất công vận chuyển từ ấp Chà Là (xã Trần Phán, huyện Đầm Dơi) sang tận xã Thạnh Phú (huyện Cái Nước) để vận hành thử nghiệm tại ruộng lúa trên đất nuôi tôm, bà con trầm trồ khen ngợi. Ông Rô phấn khởi: “Sáng chế thành công chiếc máy cày, tôi phấn khởi một, quan trọng là hiệu quả từ chiếc máy cày mang lại, giúp bà con tiện lợi, tiết kiệm chi phí trong sản xuất, tôi vui gấp 10 lần”.

Để góp phần cùng với địa phương đạt tiêu chí “Hình thức tổ chức sản xuất” trong xây dựng NTM. Năm 2012, Hợp tác xã (HTX) tôm khô Tân Phát Lợi (ấp Tân Lập, xã Tân Ân Tây, huyện Ngọc Hiển) chính thức được thành lập với 7 thành viên. Vốn ban đầu 300 triệu đồng, đến nay, tổng doanh số bán ra của HTX trên 3 tỷ đồng, lợi nhuận mỗi thành viên trên 70 triệu đồng/năm, bình quân thu nhập của người lao động 3,5 triệu đồng/tháng. Không chỉ xây dựng được thương hiệu, HTX đã tạo việc làm ổn định cho hàng trăm lao động, góp phần bảo đảm an sinh xã hội, tạo tiền đề vững chắc cho phát triển sản xuất thủy sản bền vững của địa phương.

Ông Bùi Văn Chương, Giám đốc HTX tôm khô Tân Phát Lợi: “HTX ra đời xuất phát từ tâm huyết rất lớn của anh em, với sự quan tâm hỗ trợ của chính quyền địa phương và các ngành chức năng, giúp HTX làm ăn hiệu quả, nâng cao thu nhập, lợi nhuận cho thành viên, đồng thời góp phần cùng địa phương giữ vững, nâng chất tiêu chí 13 về hình thức tổ chức sản xuất trong xây dựng NTM, đưa xã về đích NTM vào cuối năm 2017”.

Theo sau “nghị quyết tam nông”, kết quả từ cả quá trình chung sức, đồng lòng và không ngừng sáng tạo của nông dân Cà Mau, cùng với chính quyền các cấp trong thực hiện Chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng NTM của tỉnh đã góp phần đưa bộ mặt nhiều vùng nông thôn đổi mới; sản xuất nông nghiệp tiếp tục phát triển nhanh, năng suất, chất lượng, giá trị cây trồng, vật nuôi từng bước tăng lên. Công tác giảm nghèo, giải quyết việc làm đạt nhiều kết quả, đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân nông thôn được nâng lên, thu nhập bình quân đầu người tăng hơn 1,5 lần so với năm 2008; hệ thống chính trị cơ sở tiếp tục được củng cố; an ninh chính trị, trật tự xã hội được đảm bảo. Với xuất phát điểm năm 2010 (thời điểm bắt đầu thực hiện chương trình), bình quân chỉ đạt 4 tiêu chí/xã, đến nay bình quân đạt 12,5 tiêu chí/xã; tăng bình bình quân 8,5 tiêu chí so với thời điểm xuất phát; có 29/82 xã được công nhận đạt chuẩn NTM, chiếm 35,4% tổng số xã toàn tỉnh.

(còn tiếp)
Ý kiến bạn đọc
    • Báo ảnh - Cơ quan thuộc Ủy ban Nhân dân tỉnh - Tiếng nói của Nhân dân Cà Mau
      Giấy phép số 55/GP-TTĐT cấp ngày 18/3/2011
    • Tổng biên tập: Lê Nguyễn
    • Tòa soạn và trị sự: Số 57AB Phan Đình Phùng - TP. Cà Mau - Cà Mau
    • Điện thoại: +84 (290) 3822062 / 3822065 / 3831925
    • Fax: +84 (290) 3822060
    • Email: bientapdatmui@yahoo.com.vn