Cái Nước: Bài toán về quản lý nuôi tôm công nghiệp

Bài 2: NHỮNG HỆ LỤY TỪ NUÔI TÔM CÔNG NGHIỆP TỰ PHÁT Nuôi tôm công nghiệp tự phát trong khi kết cấu hạ tầng không đảm bảo, chẳng những làm phá vỡ quy hoạch sản xuất chung của huyện, mà còn dẫn đến nhiều hệ lụy.

THIẾU ĐIỆN - MẤT AN TOÀN

Theo Điện lực Cái Nước cho biết, hiện nay trên địa bàn huyện có gần 480 trạm biến áp do đơn vị quản lý, chủ yếu phục vụ thắp sáng và sinh hoạt. Năm 2013, được tỉnh hỗ trợ, huyện tiến hành đầu tư nâng cấp, cải tạo lưới điện từ 1 pha lên 3 pha, với tổng chiều dài gần 85.000m, tổng vốn đầu tư trên 20 tỷ đồng, để phục vụ cho vùng nuôi tôm công nghiệp (NTCN) tập trung ở một số khu vực thuộc các xã Lương Thế Trân, Hưng Mỹ, Hòa Mỹ, Tân Hưng và Đông Hưng. Các khu vực còn lại, lưới điện quốc gia chủ yếu phục vụ thắp sáng, nên khi diện tích NTCN tăng cao, người dân sử dụng điện thắp sáng để chạy quạt tạo oxy cho tôm, dẫn đến các trạm biến thế trở nên quá tải; sự cố mất điện xảy ra thường xuyên, ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt của nhân dân trong khu vực. Ông Trần Hoàng Đạo, Chủ tịch UBND xã Tân Hưng Đông: “Một số ấp trên địa bàn như ấp Ông Khâm, Công Nghiệp, Tân Phú, Cái Hàng, nguồn điện không đảm bảo phục vụ sinh hoạt và NTCN cho người dân. Có những đêm điện cúp từ 3 đến 4 lần, thậm chí còn nhiều hơn”. Tình trạng điện quá tải xảy ra ở nhiều nơi trong huyện, nhất là những khu vực có diện tích NTCN lớn. Hiện tại toàn huyện có 240 trạm biến áp đang nằm trong tình trạng quá tải, chiếm tỷ lệ trên 50% tổng số trạm do Điện lực Cái Nước quản lý. Do diện tích NTCN tăng đột biến, nguồn điện không đáp ứng nhu cầu, dẫn đến quá tải, làm hư hỏng gần 30 trạm biến thế có công suất từ 15 - 50KVA, gây thiệt hại cho ngành Điện lực hàng trăm triệu đồng.

Điện quá tải gây cháy cầu dao.

Đáng quan tâm hơn, để có điện chạy quạt tạo oxy cho NTCN, một số nơi người dân bất chấp nguy hiểm, tự ý đóng cầu dao, thậm chí dùng keo dán sắt đổ vào để không cho cầu dao tự động ngắt điện khi quá tải. Hành vi này đã làm cho các trạm biến thế quá tải dẫn đến hư hỏng thiết bị điện, tiềm ẩn nguy cơ tai nạn điện đối với người dân. Chính sự thiếu hiểu biết và bất chấp nguy hiểm trong sử dụng điện NTCN, chỉ tính riêng từ đầu năm đến nay, trên địa bàn huyện Cái Nước đã xảy ra 4 trường hợp tử vong do sử dụng điện không an toàn. Ông Lê Minh Sơn, ấp Ông Khâm, xã Tân Hưng Đông, lý giải: Điện quá tải, cầu dao liên tục ngắt điện, nếu đợi nhân viên Điện lực đến để đóng cầu dao thì quá lâu, tôm nuôi bị thiếu oxy có thể bị thiệt hại. Cho nên những hộ NTCN phải luân phiên nhau trực 24/24 giờ tại trạm biến thế, để đóng cầu dao mỗi khi mất điện. Ông Sơn cũng thừa nhận rằng việc làm này là rất không an toàn, nhưng bắt buộc phải làm để có điện phục vụ sinh hoạt và NTCN.

Đề cập đến vấn đề sử dụng điện trong NTCN, ông Nguyễn Thanh Giảng, Trưởng Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện, kiến nghị ngành chức năng xem xét về việc tiếp tục đầu tư máy biến áp cũng như kéo thêm đường dây 3 pha cho những vùng phát triển NTCN của huyện, đặc biệt là những xã trọng điểm, bức xúc như Tân Hưng Đông, Đông Hưng, Trần Thới và một phần của xã Phú Hưng. Đó là những xã đã được huyện quy hoạch NTCN phân tán, nhưng trước đây người dân chưa thực hiện, khi tôm tăng giá người dân phát triển nuôi ồ ạt, làm cho nguồn điện không đảm bảo.

Qua đây cho thấy, khi người dân tự phát mở rộng diện tích NTCN, không chỉ phá vỡ quy hoạch mà còn kéo theo nhiều hệ lụy khác. Thiếu điện và mất an toàn trong sản xuất là một thực trạng đã, đang và sẽ còn tiếp diễn nếu không có sự chấn chỉnh và đầu tư kịp thời của các ngành chức năng trong thời gian tới.

TÔM THẺ CHÂN TRẮNG RỚT GIÁ

Nếu như thời điểm đầu năm 2014, giá tôm thẻ chân trắng loại 100 con/kg có giá ổn định 150 ngàn đồng/kg, nay giảm xuống chỉ còn 100 ngàn đồng, thậm chí có thời điểm sụt giảm chỉ còn khoảng 80 ngàn đồng/kg. Với giá tôm thẻ chân trắng như hiện nay, nông dân lên hầm phải chịu lỗ từ 50 - 70 triệu đồng. Anh Đặng Văn Rol, ấp Trần Mót, xã Tân Hưng Đông, cho biết: Thấy tôm thẻ chân trắng có giá, anh đầu tư múc một đầm để nuôi với diện tích hơn 1.000m2, được thả nuôi vào thời điểm trước Tết Nguyên đán Giáp Ngọ 2014. Sau hơn 4 tháng chăm sóc, tôm đạt trọng lượng trung bình khoảng 50 con/kg, khi thu hoạch bán được với giá 153 ngàn đồng/kg, tương đương với giá tôm loại 100 con vào thời điểm đầu năm, nhưng khi trừ chi phí con giống, thức ăn, hóa chất, cải tạo ao đầm và các khoản chi phí khác, anh Rol chỉ còn lãi vài chục triệu đồng cho một vụ nuôi. Đó là trường hợp nuôi thành công, còn những hộ nuôi giữa chừng gặp sự cố hoặc tôm chậm lớn, không đạt đầu con... là xem như bị thua lỗ, khó có thể thu hồi được vốn đầu tư.

Thu hoạch tôm thẻ chân trắng. Đáng quan tâm là có những hộ, dù chưa đến kỳ thu hoạch, nhưng họ buộc phải lên hầm, vì sợ kéo dài thời gian nuôi, tôm tiếp tục bị rớt giá sẽ thua lỗ.

Nhiều người nuôi tôm cho biết thiệt hại do tôm chết không đáng ngại, điều đáng lo hơn là sự bất ổn về giá tôm trên thị trường. Về lý do khiến giá tôm thẻ chân trắng nguyên liệu trên thị trường giảm mạnh, ông Trần Văn Của, Chủ tịch Hội Thủy sản tỉnh, cho biết: “Đó là ảnh hưởng từ việc Bộ Thương mại Mỹ kiện chống phá giá lần thứ 8, thuế chống phá giá từ 4 - 12% mức thuế suất. Thêm nữa, các nước như Thái Lan, Ấn Độ, Trung Quốc, năm vừa qua sản xuất tôm của họ gặp nhiều khó khăn, tôm chết rất nặng, gần đây có khôi phục lại, có tôm xuất khẩu qua Việt Nam, vì thế các nhà máy, xí nghiệp chế biến không hết tôm nguyên liệu, dư thừa, thành ra họ phải giảm giá để trừ khấu hao, trừ thời gian lưu kho xuất khẩu”.

Treo đầm vì tôm rớt giá.

Giá tôm thẻ chân trắng giảm, ngược lại giá vật tư phục vụ nuôi trồng thủy sản luôn tăng, làm cho người nuôi tôm phải gánh chịu một khoản chi phí lớn. Vì vậy không ít hộ nuôi tôm lâm vào nguy cơ trắng tay vì nuôi tôm thẻ chân trắng. Theo tính toán của những người có kinh nghiệm, để nuôi được 1kg tôm thẻ chân trắng loại 100 con/kg, vốn đầu tư tương đương khoảng 80 ngàn đồng, bao gồm chi phí thức ăn, hóa chất, tiền điện và các khoản chi phí khác; thế nhưng khi thu hoạch chỉ bán được với giá trên dưới 100 ngàn đồng, người nuôi chỉ đạt lợi nhuận 20 ngàn đồng. Đối với những hộ vay tiền ngân hàng để đầu tư thì xem như huề vốn. Anh Nguyễn Văn Đoàn, ấp Cái Hàng, xã Tân Hưng Đông, chia sẻ: “Trước đây nuôi tôm đạt năng suất khá cao, nhưng gần đây tôm bị rớt giá nhưng các mặt hàng phục vụ nuôi trồng thủy sản lại có chiều hướng tăng lên, bà con đang hết sức lo lắng. Đã múc đầm rồi, không biết nuôi cái gì khác ngoài con tôm". Ông Lê Văn Diêu, ngụ cùng ấp, lo ngại: “Nếu giá tôm ổn định, khi thu hoạch, bà con nông dân chúng tôi sẽ rất dễ dàng trả lãi và nợ gốc khoản vay ngân hàng để đầu tư NTCN. Nếu giá tôm như hiện nay, ví dụ người dân vay 50 triệu, bây giờ nhiều lắm chỉ trả được 10 triệu hoặc 20 triệu thôi chứ không trả hết nổi, vì giá tôm thấp quá, thu hoạch bán không có lời”.

Thực trạng giá tôm thẻ chân trắng liên tục biến động trong thời gian qua đã làm cho nhiều hộ nuôi tôm hết sức hoang mang, lo lắng. Có những hộ, dù chưa đến kỳ thu hoạch, nhưng họ buộc phải lên hầm, vì sợ kéo dài thời gian nuôi, tôm tiếp tục bị rớt giá sẽ thua lỗ. Đây cũng là nguyên nhân dẫn đến tình trạng cung vượt cầu, thương lái tìm cách thao túng ép giá. Vì vậy, người nuôi tôm rất cần sự quan tâm của ngành chức năng, nhằm giúp cho người nuôi tôm giảm bớt thiệt hại trong sản xuất. Thực tế đã qua cho thấy, việc định hướng cho nông dân sản xuất nuôi con gì, nuôi vào thời điểm nào, bán cho ai, giá như thế nào... chưa được chính quyền địa phương và ngành chức năng thật sự quan tâm. Từ đó dẫn đến tình trạng khi giá tôm thẻ chân trắng trên thị trường tăng, nông dân ồ ạt mở rộng diện tích thả nuôi, làm cho sản lượng tôm tăng đột biến, dẫn đến cung vượt cầu, hậu quả là nông dân phải thua thiệt vì tôm bị rớt giá. Thực trạng này đã và đang ảnh hưởng lớn đến sản xuất của người nông dân, rất cần Nhà nước và ngành chức năng quan tâm.
Ý kiến bạn đọc
    • Báo ảnh - Cơ quan thuộc Ủy ban Nhân dân tỉnh - Tiếng nói của Nhân dân Cà Mau
      Giấy phép số 55/GP-TTĐT cấp ngày 18/3/2011
    • Tổng biên tập: Lê Nguyễn
    • Tòa soạn và trị sự: Số 57AB Phan Đình Phùng - TP. Cà Mau - Cà Mau
    • Điện thoại: +84 (290) 3822062/ 3822065/ 3831925
    • Fax: +84 (290) 3822060
    • Email: bientapdatmui@yahoo.com.vn