Khó khăn trong duy trì và nâng chất tiêu chí số 13

Để đạt tiêu chí thứ 13 trong Bộ tiêu chí của Chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng nông thôn mới (NTM), mỗi xã phải có ít nhất một hợp tác xã (HTX) hay tổ hợp tác (THT) hoạt động hiệu quả; số hộ nông dân tham gia là xã viên và có góp vốn chiếm 50% tổng số hộ nông dân trên địa bàn, để từ đó giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân. Tuy nhiên, thực trạng trong nhiều năm qua, một số địa phương có HTX, THT hoạt động cầm chừng, kém hiệu quả, dẫn đến giải thể, ảnh hưởng rất lớn đến việc duy trì, nâng cao tiêu chí số 13 ở địa phương.

Hoạt động kém hiệu quả, dẫn đến khó thu hồi vốn

Luật HTX năm 2012 (hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2013) sau hơn 6 năm được triển khai thực hiện, bước đầu giúp cho các HTX kiểu mới trên địa bàn tỉnh có chuyển biến tích cực. Tuy nhiên, bên cạnh đó vẫn còn không ít khó khăn, cần sự vào cuộc của các ngành chức năng đưa kinh tế tập thể tỉnh phát triển bền vững hơn thời gian tới.

Theo báo cáo của Liên minh HTX tỉnh, năm 2013 toàn tỉnh có 257 HTX, đến cuối năm 2019 còn 213 HTX (trong đó, thành lập mới 38, số đang hoạt động 192, số ngưng hoạt động 21 và giải thể 16) và 1.085 THT, với 15.638 thành viên. Đặc biệt, trong giai đoạn 2013 - 2019, đã giải thể 258 HTX hoạt động kém hiệu quả.

Đa phần các hợp tác xã, tổ hợp tác hình thành gắn với sản phẩm đặc trưng ở mỗi địa phương. (Ảnh chụp tại xã Tân Ân Tây, huyện Ngọc Hiển). Đa phần các hợp tác xã, tổ hợp tác hình thành gắn với sản phẩm đặc trưng ở mỗi địa phương. (Ảnh chụp tại xã Tân Ân Tây, huyện Ngọc Hiển).

Ghi nhận từ thực tế hoạt động của HTX trên địa bàn tỉnh hiện nay, phần lớn các mặt hàng nông sản do HTX sản xuất chưa đảm bảo quy mô về số lượng và chưa chứng nhận về mặt chất lượng, kể cả một số mặt hàng chủ lực của tỉnh: Lúa gạo, tôm, cua. Thành viên HTX cũng như nông dân chưa thực sự có ý thức và quyết tâm áp dụng các quy trình sản xuất theo các tiêu chuẩn, chứng nhận trong nước, khu vực và quốc tế. Điều này gây khó khăn trong việc đưa hàng hóa tham gia hội chợ và xúc tiến thương mại, thương mại điện tử.

Các HTX ở mỗi lĩnh vực có những khó khăn nhất định, nhưng chung nhất là vấn đề vốn. Tuy nhiên, khi được đầu tư vốn thì vấn đề đáng lo ngại nhất là HTX hoạt động kém hiệu quả, dẫn đến khó thu hồi vốn. Cụ thể, năm 2016 Quỹ Hỗ trợ phát triển HTX đi vào hoạt động, đến cuối năm 2019 đã giải ngân 314 lượt dự án, với trên 49 tỷ đồng, bình quân trên 156 triệu đồng/dự án, tuy nhiên đến nay có trên 50% dự án đã quá hạn hợp đồng, chưa thu hồi được vốn… 

Hợp tác xã dịch vụ Tân An Phát (xã Khánh Lâm, huyện U Minh) vừa được thành lập vào đầu năm nay.Hợp tác xã dịch vụ Tân An Phát (xã Khánh Lâm, huyện U Minh) vừa được thành lập vào đầu năm nay.

Cần đưa nhiệm vụ phát triển HTX vào nghị quyết nhiệm kỳ mới

Ông Phạm Văn Diễn, Chủ tịch UBND xã Trí Phải, huyện Thới Bình, cho biết: “Trên địa bàn xã có 2 HTX là Quyết Thắng 3 và Quyết thắng 4, chuyên về lĩnh vực nông nghiệp, dịch vụ và thủy sản với tổng 60 thành viên và 1 THT trồng màu với 5 thành viên tham gia. Nhìn chung, hoạt động của HTX, THT khá hiệu quả. Hiện nay, 2 HTX cơ bản liên kết được với doanh nghiệp tạo đầu ra cho nông dân, mặt khác, doanh nghiệp hỗ trợ vốn để nông dân tái sản xuất. Riêng THT trồng màu, bà con rất thiết tha với việc trồng rau sạch, tuy nhiên, đến thời điểm này chưa liên kết được với doanh nghiệp hỗ trợ đầu ra với giá ổn định cho bà con. Do đó, địa phương rất cần cấp trên lên tiếng làm cầu nối giúp địa phương hình thành vùng rau an toàn, liên kết siêu thị, cơ sở thu mua, cần thiết tiến đến xây dựng thương hiệu rau an toàn cung ứng ra thị trường…”.

Các thành viên Tổ hợp tác Trồng màu Ấp 5, xã Trí Phải, huyện Thới Bình, tận dụng đất trống trồng hoa màu. Mong muốn lớn nhất của bà con là liên kết với doanh nghiệp để có đầu ra ổn định. Các thành viên Tổ hợp tác Trồng màu Ấp 5, xã Trí Phải, huyện Thới Bình, tận dụng đất trống trồng hoa màu. Mong muốn lớn nhất của bà con là liên kết với doanh nghiệp để có đầu ra ổn định.

Theo ông Đỗ Văn Sơ, Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh, bên cạnh những thuận lợi nhất định, một số HTX, THT hiệu quả hoạt động, thì còn nhiều HTX, THT hoạt đồng cầm chừng, dẫn đến kinh tế tập thể của tỉnh vẫn chưa đạt được mục tiêu tổng thể. HTX chưa thoát khỏi tình trạng yếu kém kéo dài, tỷ trọng đóng góp của khu vực kinh tế tập thể vào GRDP của tỉnh còn thấp (2,5%), quy mô HTX còn nhỏ, bình quân 17 thành viên/HTX, chính sách hỗ trợ phát triển HTX còn nhiều bất cập, nguồn lực hỗ trợ còn hạn chế, chưa đáp ứng được nhu cầu thực tiễn…

“Do đó, rất cần tỉnh bố trí ngân sách nhà nước hàng năm và trung hạn hỗ trợ phát triển kinh tế tập thể, Ban Thường vụ Tỉnh ủy cần ban hành Chỉ thị tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phát triển kinh tế tập thể, HTX trên địa bàn tỉnh; cần đưa nhiệm vụ, giải pháp và triển khai Đề án phát triển HTX, tạo sự đột phá trong phát triển HTX trên địa bàn tỉnh Cà Mau vào Nghị quyết của tỉnh trong nhiệm kỳ mới, góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động kinh tế tập thể tỉnh; góp phần ổn định sản xuất, nâng cao thu nhập người dân, tạo nguồn lực xây dựng và phát triển bền vững Chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng, NTM ở địa phương”, Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh kiến nghị.

Ý kiến bạn đọc
    • Báo ảnh - Cơ quan thuộc Ủy ban Nhân dân tỉnh - Tiếng nói của Nhân dân Cà Mau
      Giấy phép số 55/GP-TTĐT cấp ngày 18/3/2011
    • Tổng biên tập: Lê Nguyễn
    • Tòa soạn và trị sự: Số 57AB Phan Đình Phùng - TP. Cà Mau - Cà Mau
    • Điện thoại: +84 (290) 3822062/ 3822065/ 3831925
    • Fax: +84 (290) 3822060
    • Email: bientapdatmui@yahoo.com.vn