Lắng nghe bằng trái tim - bảo vệ bằng hành động

Những năm gần đây, Đảng, Quốc hội, Chính phủ và chính quyền các cấp, gia đình và toàn xã hội ngày càng quan tâm đến công tác chăm sóc và bảo vệ trẻ em, đảm bảo các quyền của trẻ em và phù hợp với hội nhập quốc tế. Luật Trẻ em năm 2016 đã đánh dấu bước tiến quan trọng trong công tác này, đặc biệt là quy định rõ trách nhiệm của Nhà nước, gia đình, xã hội trong việc đảm bảo các quyền của trẻ em và bổn phận của trẻ em. Tuy nhiên, thời gian qua, các vụ việc xâm hại trẻ em, đặc biệt là xâm hại tình dục trẻ em, bạo hành trẻ em có xu hướng gia tăng cả về số lượng cũng như tính chất phức tạp, nghiêm trọng. Điều này đang gióng lên hồi chuông báo động đối với lực lượng chức năng và toàn xã hội.

“Giá như gia đình đề phòng hơn thì cớ sự đã không ra như vậy. Nếu không vì cơm áo gạo tiền, có lẽ con sẽ không bị xâm hại”, đó là những lời tiếc nuối và cả nước mắt của người mẹ day dứt khi nói về đứa con gái của mình phải chịu nỗi đau bị xâm hại.

Các cấp, các ngành tỉnh Cà Mau luôn đặc biệt quan tâm, tạo môi trường sống an toàn và lành mạnh cho trẻ phát triển toàn diện.Các cấp, các ngành tỉnh Cà Mau luôn đặc biệt quan tâm, tạo môi trường sống an toàn và lành mạnh cho trẻ phát triển toàn diện.

Âm ỉ một nỗi đau

Đến huyện Năm Căn, mất hơn 45 phút ngồi đò từ xã Hàng Vịnh, chúng tôi mới đến được gia đình của hai em nhỏ là nạn nhân vụ  xâm hại tình dục tại xã Tam Giang. Căn nhà lụp xụp khó che mưa che nắng, sàn ọp ẹp, lại là nơi sinh sống của một gia đình.

Ngày 21/6/2019 vừa qua, chị L.T.L (ấp Nhà Luận, xã Tam Giang) đến công an trình báo hành vi hiếp dâm trẻ em của đối tượng Nguyễn Văn Hậu, sinh năm 1977. Nạn nhân là em L.N.Y (sinh năm 2008), con của chị L. và em N.Y.N (sinh năm 2014), hàng xóm với em Y. Theo lời chị L. chia sẻ trong nỗi đau, năm lớp 4, em Y. phải nghỉ học giữa chừng vì hoàn cảnh gia đình khó khăn, phải ở nhà giữ em nhỏ mới hơn 10 tháng tuổi. Chuỗi ngày đen tối ập đến khi em trở thành nạn nhân của xâm hại tình dục. Kẻ gây tội ác lại là người quen của gia đình. Em cũng không phải là nạn nhân duy nhất, còn một nạn nhân nữa là hàng xóm với em Y chỉ mới lên 5 tuổi.

Chính gánh nặng cơm áo gạo tiền chia cách những người làm cha mẹ với con cái mình. Khoảng cách đó còn là thiếu sự quan tâm, chia sẻ; việc lắng nghe ý kiến, sự bộc bạch của trẻ chỉ dừng lại ở con số 0. Không được ai bảo vệ, không ai để các em chia sẻ, một mình sống trong sợ sệt. Em Y. kể: “Con không dám nói với ai, vì chú nói nếu như ai biết, chú sẽ giết chết em của con”.

Sự việc sẽ tái diễn, nếu không có dịp em Y. đi xa cùng gia đình. Trong thời gian đó, em mới lần lượt kể mọi chuyện cho mẹ mình biết. Nhưng sự việc xảy ra đã lâu, không còn bằng chứng, chị L. quyết định nhờ công an can thiệp và bắt kẻ ác tâm phải đền tội trước pháp luật. Chị L. nói trong nước mắt: “Vì phải đi làm ăn xa, gửi hai cháu cho ông bà ngoại trông chừng. Đi tới lui cũng hỏi thăm, ở nhà thấy con nó bình thường cũng không nghĩ gì, giờ hai vợ chồng thấy vô cùng hối hận, vì hoàn cảnh nghèo, chúng tôi không biết nói sao, chỉ biết nhìn nhau khóc”.

Trẻ em nữ, nhất là ở nông thôn, thường là đối tượng dễ bị xâm hại tình dục.Trẻ em nữ, nhất là ở nông thôn, thường là đối tượng dễ bị xâm hại tình dục.

Chính sự cả tin và mất cảnh giác của gia đình đã khiến cho hai đứa trẻ vô tội tổn thương cả về thể xác và tinh thần vì bị xâm hại. Bởi kẻ ác tâm đó không ai xa lạ, chính là con nuôi của ông bà ngoại bé Y. Vì thương cho gia cảnh tên Hậu khó khăn, ông bà bé Y. mới đùm bọc cho mượn đất cất nhà và xem như con ruột, đi đâu làm gì cũng nhờ hắn trông coi các cháu, nhưng đâu ngờ đó chính là tên mất lương tâm, nhẫn tâm thực hiện hành vi thú tính đối với hai đứa trẻ khờ dại.

Lúc chúng tôi đến thăm, hai em Y. và N. vẫn hồn nhiên, mang khoe những tờ giấy khen được tặng từ những năm học trước. Nhìn hai em, trong chúng tôi dâng lên cảm xúc xót thương. Các em đâu biết trong tương lai phải đối mặt với vô vàn khó khăn. Rồi đây, các em có được bình yên ngồi trên ghế nhà trường theo học con chữ, theo đuổi những ước mơ? Lớn lên, khi đã đủ đầy nhận thức, liệu các em có vượt qua được nỗi ám ảnh từ thời thơ trẻ này?

Kẻ ác sẽ bị pháp luật trừng trị thích đáng, còn những đứa trẻ sau những vụ xâm hại cần nhiều hơn sự bảo bọc, quan tâm. Gánh nặng kinh tế vẫn phải mang, tuy nhiên chăm sóc con, giúp con tránh những tổn thương từ thể xác đến tinh thần vẫn là trách nhiệm của bậc làm cha làm mẹ. Sau sự việc, vợ chồng chị L. nghĩ nhiều hơn về việc quan tâm, chăm sóc con; em Y. được trở lại trường sau 1 năm gián đoạn, nhưng có lẽ mọi chuyện đã quá muộn!

“Lắng nghe trẻ em nói”

Để thúc đẩy thực hiện các quyền tham gia của trẻ em; quyền được tiếp cận thông tin phù hợp với lứa tuổi; quyền được bày tỏ ý kiến; quyền được người lớn lắng nghe; xem xét, phản hồi ý kiến, kiến nghị; quyền được tham gia vào quá trình xây dựng chính sách, chương trình, kế hoạch về trẻ em… Vừa qua, Cà Mau tổ chức diễn đàn “Lắng nghe trẻ em nói”. Đây là cơ hội để các em bày tỏ những khó khăn về điều kiện học tập, nhu cầu được vui chơi, giải trí; những yếu tố bất lợi ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ em; làm gì để trẻ em có hoàn cảnh khó khăn thực hiện được ước mơ… Đặc biệt, các em quan tâm nhiều đến tình trạng xâm hại trẻ em đang ngày một biến động, tăng về số vụ và các em mong muốn cần được quan tâm và bảo vệ.

Các cấp, các ngành và toàn xã hội hãy chung sức hơn nữa vì thông điệp “Hãy để trẻ em được vui chơi, giải trí trong môi trường lành mạnh”.Các cấp, các ngành và toàn xã hội hãy chung sức hơn nữa vì thông điệp “Hãy để trẻ em được vui chơi, giải trí trong môi trường lành mạnh”.

Tại diễn đàn, có 135 em đến từ các huyện, thành phố, Trung tâm Bảo trợ xã hội tỉnh Cà Mau, Làng trẻ em SOS, đại diện cho 265 ngàn trẻ em trên địa bàn tỉnh tham gia. Các em lần lượt đặt câu hỏi với các cấp lãnh đạo về tình trạng “nghiện” game online ảnh hưởng đến sức khỏe và kết quả học tập; vấn nạn về bạo lực học đường xảy ra ngày càng nhiều… Em Nguyễn Lâm Anh Thư (huyện Đầm Dơi) quan tâm đến thiếu nhi nông thôn còn thiệt thòi hơn nhiều so với các bạn thiếu nhi thành thị về điều kiện học tập, sinh hoạt, vui chơi… Do đó, nhân diễn đàn, em mong thời gian tới thiếu nhi các địa bàn nông thôn sẽ nhận được sự quan tâm nhiều hơn của các cấp, các ngành, rút ngắn dần khoảng cách giữa thành thị và nông thôn; các hoạt động tổ chức cho thiếu nhi nên hướng về nông thôn; quan tâm đầu tư cơ sở vật chất, các khu vui chơi, giải trí để thiếu nhi nông thôn, nhất là những hoàn cảnh khó khăn được tham gia nhiều hoạt động ý nghĩa.

Em Trịnh Minh Thư (huyện Ngọc Hiển) cho biết hiện nay ở các vùng nông thôn, đặc biệt là các nơi có đông đồng bào dân tộc thiểu số, mặc dù đã có nhiều chính sách quan tâm hỗ trợ, nhưng do ý thức từ người lớn, các bậc cha mẹ không quan tâm và tác động, thậm chí là cho nghỉ học sớm để đi làm thuê, mò cua bắt ốc tạo thu nhập cho gia đình… nên đa số các bạn bỏ học từ rất sớm. “Vậy gia đình các bạn có vi phạm quyền trẻ em không?”, em Thư đặt câu hỏi.

Đặt vấn đề trong thời gian qua có rất nhiều trẻ em tử vong vì tai nạn đuối nước mà huyện Trần Văn Thời là địa phương có 5 xã tiếp giáp biển, là vùng có nhiều sông nước nên nguy cơ xảy ra tai nạn đuối nước rất cao, em Lê Huỳnh Giao rất muốn nhận được sự hỗ trợ đầu tư hồ bơi nhân tạo để các em có thể tập bơi, phòng chống đuối nước.

Ngoài ra, trẻ cũng đặt nhiều vấn đề tại diễn đàn: Vấn đề xâm hại trẻ em vẫn tiếp diễn, trong thời gian tới các cơ quan có liên quan đưa ra cách phòng, chống xâm hại trẻ em như thế nào để đạt hiệu quả hơn. Nếu trường hợp trẻ em bị xâm hại nhưng bị mua chuộc, bị ép không tố giác khi bị xâm hại, thì chúng ta cần phải làm gì?...

Những vấn đề các em đặt ra không xa rời với đời sống thực tại, những vấn đề đó đang từng ngày đe dọa đến sự phát triển và hình thành nhân cách sống của các em. Ở lứa tuổi non nớt, phải đối mặt với quá nhiều vấn đề của xã hội, các em cần được sự sẻ chia, cần được quan tâm và hơn hết, các em cần được bảo vệ.

Phó Chủ tịch HĐND tỉnh, ông Dương Huỳnh Khải ghi nhận tâm tư, nguyện vọng của các em và sẽ xem xét để chỉ đạo cho các sở, ngành tham mưu cho UBND tỉnh kịp thời tháo gỡ những yếu tố bất lợi đến sự phát triển và hình thành nhân cách của trẻ em trên địa bàn. Theo ông Khải, không chỉ dừng lại ở diễn đàn “Lắng nghe trẻ em nói” này, mà sẽ còn nhiều cuộc trò chuyện được triển khai ở địa phương trong thời gian tới, với mong muốn sẽ lắng nghe tiếng nói, chia sẻ ước mơ, đáp ứng những nhu cầu thiết thực của trẻ em.

Ý kiến bạn đọc
    • Báo ảnh - Cơ quan thuộc Ủy ban Nhân dân tỉnh - Tiếng nói của Nhân dân Cà Mau
      Giấy phép số 55/GP-TTĐT cấp ngày 18/3/2011
    • Tổng biên tập: Lê Nguyễn
    • Tòa soạn và trị sự: Số 57AB Phan Đình Phùng - TP. Cà Mau - Cà Mau
    • Điện thoại: +84 (290) 3822062/ 3822065/ 3831925
    • Fax: +84 (290) 3822060
    • Email: bientapdatmui@yahoo.com.vn